Een privé duurzaamheidsradar
Het maakt
wél uit.
Bijna iedereen die ik spreek voelt zich machteloos. “Wat ik doe maakt toch niets uit, wat kan ik nou helemaal zelf doen?” Dit is mijn antwoord: 88 dingen die ik thuis daadwerkelijk doe. Geen lijstje met tips van internet, maar wat er bij mij echt in de keuken, in de tuin en op de bankrekening gebeurt. Niet omdat ik het allemaal goed doe, maar omdat ik hoop dat je er één ding uit meeneemt.
En het gekke is: bijna niets ervan voelt als inleveren. Minder kopen betekent meer sparen en sneller aflossen, en dat betekent uiteindelijk vrije tijd. Tijd is het meest schaarse goed dat je hebt.
De radar
Acht thema’s, vier (jaar)ringen
In het midden staat wat je vandaag nog kunt doen: dat kost je niets. Hoe verder naar buiten, hoe meer het van je vraagt. De buitenste ring is de schors: waar ik bewust afscheid van heb genomen. Tik op een stip, of blader door de lijst eronder.
Tik op een stip in de radar, of op een item in de lijst hieronder.
Als je maar vijf dingen doet
De vijf met de meeste impact
Achtentachtig items is veel, en niet alles weegt even zwaar. Dit zijn de vijf waar het volgens mij echt om gaat. Geen wetenschappelijke ranglijst, wel mijn eerlijke inschatting. Wat bij jou bovenaan staat hangt af van je situatie: wie nooit vliegt, begint gewoon bij nummer twee.
- 1
Eén vliegreis kan in een paar uur meer uitstoot opleveren dan al je andere keuzes in een heel jaar goedmaken. Dit is de enige op deze lijst waarbij niets doen precies het goede is.
- 2
Verwarming is verreweg de grootste energiepost van een Nederlands huishouden. Dak, spouw, vloer, en daarna pas een warmtepomp. In die volgorde, anders verwarm je een vergiet.
- 3
De grootste knop die je kunt omzetten zonder iets aan te schaffen. Je maakt de keuze gewoon opnieuw bij de volgende maaltijd.
- 4
Een half uur werk voor je bank, je pensioen en je verzekeraar. Daarna werkt het jarenlang door met bedragen waar je zelf nooit bij in de buurt komt. De beste verhouding tussen moeite en effect die er is.
- 5
Alles wat je niet koopt, hoeft ook niet gemaakt, verscheept en later weggegooid te worden. En het levert je geld en tijd op in plaats van dat het je iets kost.
En dan is er nog één die in geen enkele berekening past: . Die verandert je eigen uitstoot nauwelijks, maar wel die van iedereen om je heen. Daarmee is het misschien wel de belangrijkste van allemaal.
Alles op een rij
Alle 88 dingen
Boodschappen & eten
16
Doe dit vandaag
Vervang bij je volgende aankoop
Neem afscheid van
Huishouden
17
Doe dit vandaag
Vervang bij je volgende aankoop
Investeer één keer
Neem afscheid van
Energie & warmte
11
Doe dit vandaag
Vervang bij je volgende aankoop
Investeer één keer
Tuin & groen
11
Doe dit vandaag
Vervang bij je volgende aankoop
Investeer één keer
Neem afscheid van
Spullen & kopen
13
Doe dit vandaag
Vervang bij je volgende aankoop
Neem afscheid van
Geld
7
Doe dit vandaag
Vervang bij je volgende aankoop
Vervoer & reizen
6
Doe dit vandaag
Vervang bij je volgende aankoop
Neem afscheid van
Buiten je huishouden
7
Doe dit vandaag
Maakt het uit?
“Wat ik doe maakt toch niets uit”
Dat hoor je overal, en het is begrijpelijk. Je leest over smeltend ijs en afbrandende bossen, en dan sta jij in de supermarkt te twijfelen over een pak melk. Dat voelt belachelijk klein.
Maar de redenering klopt niet. Niemand vraagt jou om het klimaat in je eentje te repareren. Waar het om gaat is dat vrijwel alles op deze radar een keuze in een systeem is. Biologisch kopen verandert niet de wereld, maar het verandert wél wat de boer volgend jaar durft te zaaien. Overstappen naar een andere bank verandert waar jouw geld gaat liggen. Dat werkt alleen als genoeg mensen het doen, en dat is precies waarom het uitmaakt dat jij het doet.
En dan het tweede stuk. Duurzaam leven wordt altijd gebracht als iets wat je inlevert. Bij mij werkt het andersom. Minder kopen betekent meer sparen en sneller aflossen. Zelf koken van je restjes is lekkerder. Je eigen tomaten smaken beter. Fietsen naar je werk is de fijnste drie kwartier van de dag.
Wat je terugkrijgt is tijd, en tijd is het enige dat je nergens kunt bijkopen. Dat is geen offer. Dat is winst.
In dezelfde geest, en veel beter opgeschreven: Intentioneel leven van Ernst-Jan Pfauth.
Over mij
Ik ben geen expert
Ik ben Dian, en ik woon met mijn gezin in een gewoon huis in Nederland. Alles op deze radar doe ik zelf, of heb ik zelf geprobeerd. Waar ik iets niet doe, staat dat er ook bij, inclusief het feit dat ik heel af en toe vlieg.
Eén ding waar ik eerlijk over wil zijn: dit is de radar van iemand met een koophuis en een tuin. Dat is een voorrecht, en je ziet het terug in de buitenste ring. Een groen dak, spouwmuurisolatie of een regenton kan ik alleen noemen omdat ik toevallig eigenaar ben van de muren. Woon je in een huurhuis of een flat, dan valt dat deel weg, en dat is oprecht rot om te lezen als je juist dán het gevoel hebt dat je niets kunt.
Daarom dit: de twee binnenste ringen zijn helemaal niet afhankelijk van wat voor huis je hebt. Dat zijn er 66 van de 88. Alles wat je eet, koopt, weggooit, verzekert, spaart of zegt telt net zo hard, of je nu huurt of koopt. Voor de rest geldt: een verhuurder is verplicht te isoleren, en dat vragen is gratis.
Dit is bedoeld om je te inspireren, niet om je de les te lezen. Het is nadrukkelijk niet de enige waarheid en zeker niet het einde van het lijstje. Ik weet vrij zeker dat ik een aantal dingen beter kan doen, en er staan vast zaken tussen waar iemand anders een betere oplossing voor heeft gevonden. Ik leer graag bij, dus weet je iets wat hier nog niet staat: laat het me weten.
Deze site is een privéproject. Hij staat volledig los van mijn werkgever, is op eigen tijd gemaakt en gebruikt geen materiaal van welke organisatie dan ook. Er wordt niets aan verdiend en er staat geen advertentie op. De bedrijven die ik noem betalen daar niet voor; het is gewoon wat er bij mij in de kast staat.
Mis je iets, of doe je thuis iets wat hier nog niet staat? De site is open source. Stuur gerust een pull request.
Vond je dit een nuttige site?
Trakteer me dan op een bakkie koffie. Er zit geen verdienmodel achter en dat blijft ook zo, maar het is een fijne duw in de rug om ermee door te gaan en nog meer mensen te laten zien wat er wél kan.
Trakteer me op een koffie